Küresel enerjideki dönüşüm Rusya ekonomisini etkileyecek



Küresel ısınma ve iklim değişikliğinin, gelir kaynakları ve AB ile ilişkileri açısından dünyanın en büyük hidrokarbon kaynak üreticilerinden Rusya’nın ekonomisini de etkilemesi bekleniyor.


Küresel enerjideki dönüşüm Rusya ekonomisini etkileyecek

Dünya ülkeleri enerji fiyatları ile ileride yaşanacak enerji krizine ilişkin değerlendirmelere odaklandı. Bu doğrultuda yapılan değerlendirmelerinin sonucunda küresel ısınma ve enerjideki dönüşümün Rusya ekonomisini etkilemesi bekleniyor.

IEA RAPORU, AB’NİN ENERJİ TÜKETİMİNDE EN ÇOK PETROLÜN ROLÜ OLDUĞUNU ORTAYA KOYDU

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) verilerine göre, Avrupa Birliği’nin (AB) enerji tüketiminde son açıklanan veriler itibarıyla (2019) petrolün payı yüzde 34,8, doğalgazın payı yüzde 23,8, kömürün payı yüzde 13,6, yenilenebilir enerjinin payı ise yüzde 18 oldu.

ENERJİ POLİTİKA VE ADIMLARI ENERJİ KAYNAKLARININ TÜKETİMİNDE DEĞİŞİKLİK SAĞLAYACAK

Ancak, AB’nin yeşil enerji üretimini ve tüketimini artırmaya yönelik politikalarının ve bu konuda attığı somut adımların, söz konusu enerji kaynaklarının tüketiminde önemli değişikliklere neden olması bekleniyor.

Küresel enerjideki dönüşüm Rusya ekonomisini etkileyecek #1

2030’A KADAR KÖMÜR TÜKETİMİ BİTECEK

Avrupa Komisyonu tahminlerine göre, AB nezdinde fosil yakıtların tüketiminin 2030’a kadar yarı yarıya azaltılması planlanıyor. 2030-2050 yıllarında petrol ve doğalgaz tüketiminin kademeli olarak azaltılması öngörülürken, kömür kullanımının 2030’a kadar büyük oranda sonlandırılması planlanıyor.

ENERJİDEKİ DEĞİŞİM RUSYA EKONOMİSİNİ ETKİLEYECEK

Rus fosil kaynaklarının en büyük ithalatçısı AB’nin enerji pazarındaki bu değişimin, AB-Rusya ilişkilerinde ve Rusya ekonomisini önemli ölçüde etkileyeceği öngörülüyor.

“RUSYA EKONOMİSİNDE KAYIPLAR ARTABİLİR”

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Sürdürülebilir Kalkınma Özel Temsilcisi Anatoliy Çubays, daha önce konu ile ilgili, “Bunun Rusya’nın ihracatı üzerinde devasa etkileri olacak. Tahminlerime göre, bu dönüşüm Rusya’nın gayri safi yurt içi hasılasında yüzde 10 kayba neden olabilir. Bu ciddiden de öte bir durum.” ifadelerini kullanmıştı.

Küresel enerjideki dönüşüm Rusya ekonomisini etkileyecek #2

RUSYA’NIN PETROL VE DOĞALGAZ İHRACATI GELİRİNİN ANA KAYNAĞI

Petrol ve doğalgaz ihracat tutarı Rusya’da federal bütçenin yaklaşık yüzde 40’ını oluşturuyor. Bu doğrultuda Rusya’nın eski maliye bakanlarından Sayıştay Başkanı Aleksey Kudrin de Rusya’nın bütçe gelirlerinde ana kaynak olarak petrol ve doğalgaz ihracatından uzaklaşabilmek için 10-15 yılının kaldığına dikkati çekmişti.

Dünyanın en büyük enerji kaynağı ihracatçılarından Rusya’nın petrol ihracatı geliri, 2020’de bir önceki yıla göre yüzde 40,8 azalarak 72,3 milyar dolara geriledi.

KARBON VERGİSİ RUSYA’NIN GELİRLERİNİ ETKİLEYECEK

AB’nin uygulamayı planladığı karbon vergisinin de Rusya’nın gelirlerini etkileyeceği öngörülüyor. Bu kapsamda AB, üretimi ve lojistiği yüksek miktarda enerji tüketimi gerektiren ürünlere ilave vergi getirmeyi planlıyor. Rusya’nın Avrupa ülkelerine çeşitli metaller, gübreler ve kimyasallar da ihraç ettiği göz önünde bulundurulduğunda, toplam ihracatının yüzde 42’sinin bu yeni vergi mekanizmasından etkilenmesi bekleniyor.

Küresel enerjideki dönüşüm Rusya ekonomisini etkileyecek #3

RUSYA’DA İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ DAHA FAZLA TARTIŞILIYOR

Öte yandan, küresel ısınma ve iklim değişikliğinin Rusya için bazı avantajlı yönleri de ön plana çıkıyor. Uzmanlar, Rusya’daki tarıma elverişli alanların kuzey bölgelerine doğru yayılması, buna bağlı olarak hasat artışı ve ülkedeki ısınma maliyetlerinin azalması gibi gelişmeleri olumlu yansımalar arasında gösteriyor.

Buzların erimesiyle Arktik bölgesindeki Kuzey Deniz Yolu’nu ticaret yolu olarak daha fazla kullanmaya başlayan Rusya açısından küresel ısınma bir avantaj olarak da değerlendiriliyor. Ancak Rus bütçesinin yaklaşık yarısını oluşturan petrol ve doğal gaz ihracatına yönelik talebin azalması tüm bu olumlu etkilerin karşısında bir sorun olarak önemini koruyor.

Rus hükümeti tarafından hazırlanan bütçe planlarına göre, Rusya, petrol ve doğalgaz ihracatından gelecek yıl 130 milyar dolar gelir hedefliyor. Bu gelirin yalnızca 2 yıl içerisinde 110 milyar dolar seviyesine düşmesi bekleniyor.

“UZUN VADEDE PETROL KULLANIMI AZALACAK, GAZ TALEBİ ARTMAYACAK”

Rusya merkezli Ekonomi Yüksek Okulu Ekonomi Uzmanlık Merkezi Direktörü Marcel Salikhov, Rusya’nın Avrupa pazarında ana petrol, petrol ürünleri ve doğal gaz tedarikçisi olduğunu söyledi. Avrupa’da sera gazı emisyonlarına yönelik sürecin Rusya’yı da etkileyeceğine işaret eden Salikhov, “Ancak, öngörülebilir gelecekte dünyanın hidrokarbon kaynakları kullanmayı terk etmeyeceğini anlamalıyız. Avrupa da bu kaynakları tümüyle terk edemeyecek, çünkü teknik ve ekonomik açıdan bir alternatif yok.” değerlendirmesinde bulundu.

Küresel enerjideki dönüşüm Rusya ekonomisini etkileyecek #4

“UZUN VADELİ SÖZLEŞMELER AZALACAK”

Finlandiya Uluslararası İlişkiler Enstitüsü Kıdemli Araştırmacısı Marco Siddi de enerjideki dönüşümün, AB-Rusya enerji ilişkileri üzerinde uzun vadeli güçlü etkilerinin olacağını anlattı.

İlk etkinin Avrupa’nın Rusya’dan kömür ihracatında olacağını vurgulayan Siddi, “Özellikle çevreyi en çok kirleten fosil yakıt olan kömür, Avrupa’da aşamalı olarak kullanımdan kaldırılacaktır. Ardından petrol ithalatına da bir etki göreceğiz ve özellikle 2030’dan sonra bu ithalatın giderek azaldığını göreceğiz.” dedi.

AB ile Rusya arasında enerji alanındaki ilişkilerin, söz konusu dönüşümün hızına da bağlı olduğunu belirten Siddi, şöyle konuştu:

“Avrupa’da gazın dönüşüm sürecinde kullanılabilecek bir yakıt türü veya sadece başka bir fosil yakıt olmasına yönelik algı da önemli. Bu algı, son 5 yılda gazın artık daha kritik bir konum kazanmasıyla oldukça fazla dalgalandı. Gaz piyasasındaki mevcut zor durum aksini düşündürse de büyük ihtimalle çok uzun vadeli yeni sözleşmeler görmeyeceğiz ama uzun vadede daha fazla spot fiyat göreceğimizi düşünüyorum. Çoğu şey AB’nin enerji geçişini nasıl uyguladığına bağlı, ancak şu anda verilen tüm retorikler ve hazırlanan belgeler AB’nin geçiş konusunda oldukça ciddi olduğunu gösteriyor.”

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir